139-daagse Wereldcruise & Grand Voyages cruise met de Azamara Quest

Sydney heeft een van de bekendste havens ter wereld. Grote schepen leggen aan bij de Overseas Passenger Terminal in Circular Quay, met het Opera House en de Harbour Bridge op loopafstand, of bij White Bay, iets verder van het centrum. Vanaf Circular Quay lopen of varen veerboten naar Manly en andere plekken in de baai. Bondi Beach bereik je met de trein en de bus, rekening houdend met ongeveer drie kwartier reistijd. De Blue Mountains liggen zo'n honderd kilometer verderop en zijn een lange dagexcursie. Het Art Gallery of NSW ligt in de Domain, ongeveer twintig minuten lopen vanaf de kade.

• Sydney Opera House, Unesco Werelderfgoed
• Bondi Beach, surfstrand
• Blue Mountains als lange dagexcursie
• Sydney Harbour Bridge beklimmen
• Art Gallery of New South Wales

Melbourne is een stad met Victoriaanse architectuur, een sterke kunstscene en een grote koffiecultuur. Schepen leggen meestal aan bij Station Pier in Port Melbourne, ongeveer vijf kilometer van het centrum; vlakbij de pier rijdt tram 109 naar de stad. In het centrum bezoek je Federation Square met zijn galerijen en cafés, de steegjes met straatkunst en de Queen Victoria Market voor lokale producten. Langs de Yarra loopt een mooi wandelpad. De Great Ocean Road en Phillip Island zijn lange dagtochten.

• National Gallery of Victoria en het kunstkwartier
• Queen Victoria Market en het historische centrum
• Dagexcursie over de Great Ocean Road naar de Twelve Apostles
• Dagexcursie naar Phillip Island en de pinguïnparade
• Yarra Valley: wijngaarden en distilleerderijen

Adelaide ligt aan de Golf St Vincent in Zuid-Australië. De cruiseschepen leggen aan bij Outer Harbor, ongeveer twintig kilometer ten noordwesten van het centrum. Van de kade is het dus geen wandeling: de rederij regelt meestal een shuttle, en anders is er de trein naar het centrum of een taxi. Het centrum is compact en ligt in een groene gordel van parken. Het Art Gallery of South Australia en het South Australian Museum staan naast elkaar aan North Terrace, tegenover de botanische tuin. De Adelaide Central Market is de plek voor koffie en een hapje. Rundle Mall is de winkelstraat. Glenelg heeft een breed strand en is met de tram vanuit het centrum in ongeveer een halfuur te bereiken. Buiten de stad ligt de Barossa Valley, een wijnstreek op ruim een uur rijden; dat is een dagexcursie. Ook Hahndorf in de Adelaide Hills, een dorp met Duitse wortels, is een populaire tocht.

• South Australian Museum
• Art Gallery of South Australia
• Adelaide Botanic Garden
• Rundle Mall en de Central Market
• Glenelg, strand met de tram

Margaret River ligt in het zuidwesten van West-Australië, ongeveer tien kilometer van de kust, en staat bekend om zijn wijnhuizen. Het dorp zelf bezoek je per bus, taxi of georganiseerde excursie. Combineer een wijnproeverij met een stop bij de kust, bijvoorbeeld bij Surfers Point, waar de golven bekendstaan bij surfers. Verder naar het zuiden loopt de weg langs de karribossen van Boranup, met hoge karribomen, en eindigt bij de vuurtoren van Kaap Leeuwin in Augusta. Reken op een lange dag als je dat allemaal in één keer wilt zien.

• Wijnhuizen en proeverijen in de Margaret River-streek
• Surfers Point en de stranden langs de kust
• Karribossen van Boranup met hoge karribomen
• Galerijen en ateliers in het dorp
• Vuurtoren van Kaap Leeuwin bij Augusta

Perth ligt aan de Swan River in West-Australië. Cruiseschepen leggen meestal aan in Fremantle, ongeveer twintig kilometer van het centrum, en je gaat met de trein of een taxi de stad in. In Perth zelf liggen Kings Park met botanische tuinen en uitzicht over de stad, het Perth Mint en het kunstmuseum, allemaal in het compacte centrum. Aan zee ligt het strand van City Beach. Kies een dag aan het strand of een wandeling langs de Swan River, of blijf in Fremantle zelf.

• Rottnest Island: quokka's en stranden, met de veerboot
• Kings Park met botanische tuinen en stadsuitzicht
• Art Gallery of Western Australia
• Swan Valley wijnstreek met proeverijen
• Perth Mint, de munt van West-Australië

Geraldton is een havenstad aan de westkust van West-Australië, ruim vier uur rijden ten noorden van Perth. Het schip legt aan bij de handelshaven. In het museum van Geraldton zie je voorwerpen uit het wrak van de Batavia, het Nederlandse VOC-schip dat in 1629 bij de Abrolhos-eilanden verging. Op een heuvel staat het monument voor de HMAS Sydney II, met een koepel van 645 zeemeeuwen, en bij Point Moore staat een rood met witte vuurtoren. Ver buiten de stad liggen Hutt Lagoon, een roze meer, en de Abrolhos-eilanden, die je per vlucht of boot bezoekt. Het centrum ligt op een klein stukje van de haven.

• Batavia-wrakstukken in het museum van Geraldton
• Monument voor de HMAS Sydney II
• Vuurtoren van Point Moore
• Hutt Lagoon, het roze meer (excursie, circa 65 km)
• Houtman Abrolhos-eilanden per vlucht of boot

Exmouth is de toegangspoort tot het Ningaloo Reef aan de westkust van Australië. Het rif begint dicht bij de kust, maar de bekendste snorkelplekken zoals Turquoise Bay liggen ongeveer 60 kilometer van het stadje, dus je hebt een excursie of transfer nodig. In het rif zie je schildpadden en vissen, en in het seizoen (maart tot en met juli) zwem je met walvishaaien. Cape Range National Park ligt ongeveer 40 kilometer van de stad, met kloven en baaien met helder water. Exmouth zelf is een klein stadje waar de dag draait om het water.

• Ningaloo Reef, koraalrif vlak bij de kust
• Zwemmen met walvishaaien, maart t/m juli
• Turquoise Bay, snorkelstrand (ongeveer 60 km)
• Cape Range National Park
• Vuurtoren van Vlamingh Head

Broome is een oude parelstad aan Roebuck Bay in het noorden van West-Australië, met een gemengd Aziatisch en Europees verleden. Schepen ankeren voor de kust en je gaat per tender aan land. Het centrum met Chinatown, de galerijen en de parelwinkels is compact. Cable Beach ligt ongeveer 6 km buiten het centrum en is bekend om de zonsondergang met kamelen. Op de Japanse begraafplaats liggen honderden parelduikers begraven. Bij Gantheaume Point zie je rode kliffen en bij eb de fossiele dinosaurusvoetafdrukken. Bij volle maan verschijnt tussen maart en oktober de Staircase to the Moon boven de wadplaten.

• Cable Beach: strand met kamelen bij zonsondergang
• Staircase to the Moon bij volle maan
• Japanse begraafplaats van de parelduikers
• Gantheaume Point: rode kliffen en dinosaurusvoetafdrukken
• Chinatown en parelwinkels

Darwin is de tropische hoofdstad van het Northern Territory, met een sterke Aboriginal cultuur en een bewogen geschiedenis. De cruisekade ligt bij het centrum. Het Museum and Art Gallery of the Northern Territory vertelt over cycloon Tracy in 1974 en over de oorlogsjaren. De Mindil Beach Sunset Market, alleen in het droge seizoen, biedt handwerk en eten. Het Kakadu National Park met Aboriginal rotstekeningen is een lange dagtocht van ruim 200 kilometer; Litchfield National Park met watervallen ligt dichterbij. Wandel langs de haven, eet barramundi of maak een krokodillentocht op de Adelaide River.

• Kakadu National Park: werelderfgoed (lange dagtocht)
• Museum and Art Gallery of the Northern Territory
• Mindil Beach: zonsondergang en markt (droge seizoen)
• Adelaide River: krokodillentocht met springende krokodillen, ruim een uur rijden
• Litchfield National Park: watervallen en zwemgaten (dagtocht)

Benoa ligt aan de zuidkant van Bali, vlak bij het vliegveld en niet ver van Sanur en Nusa Dua. Het havengebied zelf heeft weinig te bieden, dus bijna iedereen gaat op excursie of neemt een taxi of chauffeur. Tanah Lot, de tempel op een rots in zee, ligt op ongeveer 40 kilometer en de rit duurt zo'n anderhalf uur. Ubud met de rijstterrassen van Tegallalang ligt ruim een uur rijden. Uluwatu-tempel staat op een klif aan de zuidwestkust. Wil je alleen een strand, dan ga je naar Sanur of Nusa Dua. Rekening houden met druk verkeer op Bali is verstandig.

• Tanah Lot: tempel op een rots in zee
• Ubud en de rijstterrassen van Tegallalang
• Uluwatu-tempel op de klif
• Sanur en Nusa Dua: rustige stranden
• Ambachtsdorpen: houtsnijwerk, zilver en batik

Gerokgak is het district in het noordwesten van Bali waar de haven van Celukan Bawang ligt. Het is een werkhaven en geen toeristisch dorp, dus je gaat hier vooral op pad met een excursie. Aan de kust bij Pemuteran, ongeveer een uur rijden, ligt een rustig strand met koraalherstelprojecten. Vanaf de kust vaar je naar Pulau Menjangan in het West-Bali Nationaal Park, een bekende plek om te snorkelen. Richting het oosten liggen de warme bronnen van Banjar en het Boeddhistische klooster Brahmavihara Arama. Ubud en Pura Lempuyang liggen veel te ver voor een dag aan boord.

• Pulau Menjangan: snorkelen en duiken in het West-Bali Nationaal Park
• Pemuteran: strand met koraalherstelprojecten
• Warme bronnen van Banjar
• Brahmavihara Arama: Boeddhistisch klooster bij Banjar
• Lovina: dolfijnen kijken bij zonsopgang

Surabaya is de tweede stad van Indonesië en het centrum van Oost-Java. De stad staat bekend om de veldslag van 10 november 1945, de strijd om de onafhankelijkheid, die je herdenkt bij het Tugu Pahlawan, het Heldenmonument, en het museum eronder. De oude binnenstad met koloniale gebouwen ligt bij de Jembatan Merah, de Rode Brug, niet ver van de haven Tanjung Perak. In de wijk Kya Kya en bij de tempel Hong Tiek Hian, de oudste Chinese tempel van de stad, voel je de handelsgeschiedenis. Huis Sampoerna is een oude sigarettenfabriek met een museum en uitzicht op de werkvloer. De vulkaan Bromo is een lange dagtocht van enkele uren rijden heen, alleen zinvol als je een georganiseerde excursie hebt. Reken op warm en vochtig weer.

• Huis Sampoerna, sigarettenfabriek met museum
• Taman Bungkul, stadspark
• Tugu Pahlawan en Heldenmuseum
• Jembatan Merah, de Rode Brug
• Vulkaan Bromo, lange dagtocht van enkele uren

Semarang is een havenstad aan de noordkust van Java. De oude Nederlandse wijk Kota Lama ligt in het noordelijke deel van de stad, met de Blenduk-kerk en oude pakhuizen. Lawang Sewu, het vroegere kantoor van de Nederlands-Indische spoorwegen, is een bekende bezienswaardigheid. De Chinese tempels Tay Kak Sie en Sam Poo Kong vertellen over de Chinese gemeenschap in de stad. Vanaf de haven ga je met een taxi of georganiseerde excursie naar de stad. Voor een lange dag kun je naar de Borobudur, ongeveer twee uur rijden. Probeer onderweg lumpia, een gevulde loempia die typisch is voor Semarang.

• Kota Lama, oude Nederlandse wijk
• Lawang Sewu, voormalig spoorwegkantoor
• Sam Poo Kong, Chinese tempel
• Tay Kak Sie, Chinese tempel
• Borobudur (lange dagexcursie)

Singapore is een stadstaat waar wolkenkrabbers naast tempels en koloniale gebouwen staan. Schepen leggen aan bij het Marina Bay Cruise Centre of bij HarbourFront. Vanaf Marina Bay loop je naar Marina Bay Sands en de Supertrees van Gardens by the Bay. In Chinatown staat de Thian Hock Keng-tempel, een van de oudste Chinese tempels van de stad, en bij de hawkercentra eet je goedkoop en goed. De metro brengt je snel naar Orchard Road met de grote winkelcentra. Sentosa ligt vlak bij HarbourFront en is met de Sentosa Express bereikbaar.

• Marina Bay Sands en Gardens by the Bay
• Orchard Road, de grote winkelstraat
• Sentosa, eiland met stranden en pretparken
• Nationaal Museum van Singapore
• Chinatown en de hawkercentra

Dezelfde haven als dag 27; de beschrijving en de hoogtepunten staan daar.

Ko Samui is een van de bekendste eilanden van Thailand, met witte stranden en een druk nachtleven. Schepen ankeren bij Nathon en je gaat per tender aan wal. Chaweng Beach, het drukste strand, ligt ongeveer vijftien kilometer verderop. De Big Buddha bij Wat Phra Yai is een gouden beeld van twaalf meter hoog. Bij Wat Plai Laem staat een beeld van Guanyin met achttien armen. Rond het eiland kun je snorkelen, en de eilanden van Ang Thong zijn een dagtocht. Combineer tempels met een strandmiddag.

• Chaweng Beach en wateractiviteiten
• Big Buddha bij Wat Phra Yai
• Wat Plai Laem, Guanyin met achttien armen
• Ang Thong Nationaal Marien Park, dagtocht
• Hua Thanon, vissersdorp, en nachtmarkten

Laem Chabang is de belangrijkste containerhaven van Thailand en de plek waar cruiseschepen aanleggen voor Pattaya, ongeveer dertig kilometer verderop. Met een taxi, tuk-tuk of georganiseerde excursie ben je er in ongeveer drie kwartier. In Pattaya loop je langs de boulevard en de stranden van Jomtien en bezoek je het Heiligdom van de Waarheid, een grote houten tempel aan zee. Wat Yansangwararam, een tempelcomplex met grote Boeddhabeelden, ligt een stukje buiten de stad en de tropische tuin Nong Nooch ten zuiden van Pattaya. Bangkok ligt op ongeveer twee uur rijden en is alleen een lange dagexcursie. Het strand en de markten van Pattaya doe je met een taxi of tuk-tuk.

• Wat Yansangwararam, tempelcomplex met grote Boeddhabeelden
• Strand van Pattaya en Jomtien
• Heiligdom van de Waarheid, houten tempel aan zee
• Nong Nooch, tropische tuin bij Pattaya
• Drijvende markt en nachtmarkten van Pattaya

Dezelfde haven als dag 33; de beschrijving en de hoogtepunten staan daar.

Cruiseschepen meren aan bij Phu My/Cai Mep, een diephavengebied zo'n 50 kilometer ten zuidoosten van het centrum van Ho Chi Minh City, het voormalige Saigon. Vanaf de kade is het ruim een uur rijden naar de stad, waar Franse koloniale architectuur en moderne wolkenkrabbers naast elkaar staan.

• Oorlogsmuseum, geschiedenis van de Vietnamoorlog
• Notre-Dame-kathedraal, Frans-koloniale bouwstijl
• Onafhankelijkheidspaleis, voormalig presidentieel paleis
• Tunnels van Cu Chi, ondergronds netwerk, een dagtocht
• Ben Thanh-markt, overdekte markt in het centrum

Dezelfde haven als dag 36; de beschrijving en de hoogtepunten staan daar.

Hong Kong is een stad van wolkenkrabbers tussen water en steile groene bergen. Vanaf Ocean Terminal in Tsim Sha Tsui loop je naar de pier van de Star Ferry, die in ongeveer tien minuten overvaart naar Central op Hong Kong Island, met uitzicht op Victoria Harbour. De Peak Tram brengt je naar Victoria Peak voor het uitzicht over de stad. De Tian Tan Boeddha op Lantau en het vissersdorp bij Aberdeen zijn populaire halfdaagse uitstapjes. De stad heeft een goed metrostelsel en taxi's zijn er genoeg. Naar de Boeddha op Lantau ga je met de kabelbaan van Ngong Ping.

• Star Ferry over Victoria Harbour
• Peak Tram naar Victoria Peak
• Winkelen in Central
• Tian Tan Boeddha op Lantau, halfdaagse excursie met de kabelbaan
• Man Mo-tempel en de oude wijk Sheung Wan

Schepen die Taipei aandoen leggen aan in Keelung, een havenstad aan de noordkust van Taiwan. Het centrum van Taipei ligt ongeveer 25 kilometer verderop, een halfuur rijden met de taxi, de trein of de bus. In Taipei zie je de Chiang Kai-shek Memorial Hall, met dagelijks de wisseling van de wacht, en de Longshan-tempel, een van de oudste tempels van de stad. Het Nationaal Paleismuseum heeft een grote verzameling Chinese kunst. Jiufen, een oud bergdorp met theehuizen en steile trappen, ligt op ongeveer 20 minuten van Keelung. Yehliu Geopark, met rotsformaties aan de kust, ligt ook dichtbij. In Keelung zelf vind je de nachtmarkt bij de haven, waar je lokale gerechten proeft.

• Chiang Kai-shek Memorial Hall in Taipei, wisseling van de wacht, ongeveer 25 km
• Nationaal Paleismuseum in Taipei, Chinese kunst
• Jiufen, oud bergdorp met theehuizen, ongeveer 20 minuten rijden
• Yangmingshan Nationaal Park, boven Taipei
• Yehliu Geopark, rotsformaties aan de kust

Shanghai is een enorme stad waar wolkenkrabbers naast traditionele Chinese architectuur staan. De cruiseterminal ligt in het noorden van de stad, ongeveer driekwart uur rijden van het centrum; metro en taxi zijn betrouwbaar. Aan de Bund staan historische gebouwen langs de rivier, met uitzicht op de skyline van Pudong. De Yu-tuin uit de Ming-dynastie ligt in de oude stad, naast een drukke bazaarwijk. Het M50-kunstdistrict heeft galerijen en ateliers. Ga naar de Bund en loop over de Nanjing Road.

• De Bund: koloniale gebouwen langs de Huangpu, circa 25 km van de terminal
• Oriental Pearl Tower: skyline van Pudong, circa 30 km
• Shanghai Museum: Chinese kunst en cultuur
• Yu-tuin: klassieke tuin uit de Ming-dynastie
• Nanjing Road: winkelstraat

Dezelfde haven als dag 44; de beschrijving en de hoogtepunten staan daar.

Dezelfde haven als dag 44; de beschrijving en de hoogtepunten staan daar.

Beijing ligt op ongeveer 120 kilometer van de haven van Tianjin, waar het schip aanlegt. Je gaat met de hogesnelheidstrein of een gecharterde bus naar de hoofdstad. Het is een stad met eeuwenoude bouwwerken tussen moderne wolkenkrabbers. Bezoek de Grote Muur in de bergen ten noorden van de stad of de Verboden Stad met zijn paleizen en tuinen. Het Zomerpaleis heeft kunstmatige meren en pagodetorens. Met de reistijd heen en terug is een dag vanaf Tianjin krap voor meer dan één van deze plekken.

• Grote Muur van China
• Verboden Stad
• Tiananmenplein
• Zomerpaleis
• Nationale Musea van China

Dezelfde haven als dag 49; de beschrijving en de hoogtepunten staan daar.

Incheon is de havenstad bij het internationale vliegveld van Zuid-Korea en ligt ongeveer een uur van Seoul. In de stad zelf zie je Chinatown met zijn kleurrijke poorten, Jayu Park met uitzicht over de baai en het pretpark op het eiland Wolmido. In Songdo staat het Central Park met de kleine waterweg. Ga op excursie naar Seoul, met het Gyeongbokgung-paleis en de winkelwijk Myeongdong. Een tocht naar de gedemilitariseerde zone (DMZ) is een lange dag.

• Gyeongbokgung-paleis in Seoul (excursie)
• Tocht naar de gedemilitariseerde zone (lange dagexcursie)
• Chinatown van Incheon: kleurrijke poorten en straatjes
• Myeongdong: winkelwijk in Seoul
• Wolmido: eiland met kade en pretpark

Yeosu is een havenstad aan de zuidkust van Zuid-Korea, bekend van de wereldtentoonstelling in 2012. Het Expo-terrein ligt aan het water, met onder meer het aquarium en de Big-O-show. Odongdo is een klein eiland dat met een dijk aan het vasteland zit, met een wandelpad tussen camelia's en dennen. De boeddhistische Hyangiram-tempel ligt tegen een klif ongeveer 15 km buiten de stad. Het centrum ligt op ongeveer twee kilometer van de aanlegplaats, met bussen en taxi's. Yeosu staat bekend om zeevruchten en om de kabelbaan over de baai.

• Expo-terrein en Big-O-show
• Aqua Planet Yeosu: aquarium
• Odongdo: eiland met wandelpad en camelia's
• Hyangiram-tempel tegen de klif, ongeveer 15 km buiten de stad
• Kabelbaan over de baai met uitzicht

Busan is de grootste havenstad van Zuid-Korea, waar wolkenkrabbers en traditionele tempels naast elkaar staan. Het centrum ligt op korte afstand van de cruiseterminal en is makkelijk te bereiken met taxi of openbaar vervoer. Bezoek de Beomeosa-tempel in de groene heuvels, wandel over de drukke Jagalchi-vismarkt waar je verse zeevruchten proeft, of ga naar het Haeundae-strand. De wijk Nampodong en de Jagalchi-markt liggen dicht bij elkaar; voor Haeundae reken je op een rit door de stad.

• Beomeosa-tempel, historische boeddhistische tempel in de heuvels
• Taejongdae Park, kustpark met rotskliffen
• Museum van Busan, stadsgeschiedenis en archeologie
• Haeundae-strand, het bekendste stadsstrand
• Jagalchi-markt, traditionele vismarkt

Kitakyushu is een havenstad aan de Straat van Kanmon, waar schepen afhankelijk van het schip in Kokura of Moji aanleggen. Moji heeft het Mojiko Retro-gebied met gebouwen uit de Meiji- en Taisho-tijd aan het water. In Kokura staat het kasteel van Kokura. Het Kunstmuseum van Kitakyushu ligt in de wijk Yahata. De wisteriatuin Kawachi Fuji ligt buiten de stad en is alleen in april en mei mooi. Fukuoka ligt met de shinkansen ongeveer twintig minuten verderop. Wandel door Moji of bezoek het kasteel van Kokura.

• Mojiko Retro, gebouwen uit de Meiji-tijd aan het water
• Kasteel van Kokura
• Kunstmuseum van Kitakyushu in Yahata
• Kawachi Fuji, wisteriatuin, april en mei
• Fukuoka, met de shinkansen ongeveer twintig minuten

Hiroshima staat bekend om zijn geschiedenis en zijn boodschap van vrede. Het Vredespark en het Vredesmuseum zijn vanuit de haven goed te bereiken en vertellen over het verleden en de toekomst van de stad. Het Itsukushima-heiligdom op het nabije eiland Miyajima, beroemd om de drijvende torii-poort, is populair bij cruisebezoekers. Het centrum ligt op ongeveer een half uur met shuttle en tram van de aanlegsteiger. Miyajima vraagt een halve dag, het Vredespark en het museum samen ook.

• Vredespark en Atoombomkoepel
• Kasteel van Hiroshima
• Kunstmuseum van Hiroshima
• Itsukushima-heiligdom op Miyajima, met veerboot vanaf het vasteland
• Mazda Museum, met rondleiding door de fabriek

Kochi ligt op het Japanse eiland Shikoku en is vooral bekend van Sakamoto Ryoma, een van de bekendste figuren uit de Japanse geschiedenis. Het centrum ligt op enkele kilometers van de haven, met de bus of een taxi ben je er snel. Het kasteel van Kochi is een van de weinige kastelen in Japan die nog uit de oorspronkelijke bouwtijd stammen, en vanaf de toren kijk je over de stad. Op de Hirome-markt eet je lokale gerechten onder één dak. De Harimaya-bashi is een kleine rode brug met een bekende liefdeslegende. Op zondag loopt de Nichiyoichi-markt over ruim een kilometer door de stad, een van de oudste straatmarkten van Japan. Het strand van Katsurahama met het standbeeld van Sakamoto Ryoma ligt ongeveer een half uur buiten het centrum.

• Kochi-kasteel, een van de weinige originele kastelen van Japan
• Hirome-markt, lokale specialiteiten onder één dak
• Harimaya-bashi, brug met een bekende liefdeslegende
• Nichiyoichi, zondagmarkt van ruim een kilometer lang
• Katsurahama-strand met standbeeld van Sakamoto Ryoma, een half uur buiten het centrum

Het schip ligt aan de baai van Osaka, vlak bij het Kaiyukan-aquarium en het reuzenrad van Tempozan. Van hier ga je met de metro naar het centrum van Osaka; Dotonbori, met neonreclames en straateten, en Kasteel Osaka liggen op ongeveer een halfuur. Kyoto ligt verder weg: reken op ruim een uur met de trein, en dan nog een heel stuk lopen en reizen langs de bezienswaardigheden. Daar zie je de rode torii-poorten van Fushimi Inari, het Gouden Paviljoen Kinkaku-ji en het bamboebos van Arashiyama. Het is een lange dag, dus kies één van de twee steden of plan een excursie met vaste tijden.

• Kaiyukan-aquarium naast de kade
• Dotonbori met straateten en neon
• Kasteel Osaka
• Fushimi Inari in Kyoto, duizenden rode poorten
• Kinkaku-ji, het Gouden Paviljoen in Kyoto

Dezelfde haven als dag 59; de beschrijving en de hoogtepunten staan daar.

Nagoya is de vierde stad van Japan en het industriële hart van de regio Chubu. Het centrum ligt een paar kilometer van de haven en is bereikbaar met metro, bus of taxi. Het kasteel van Nagoya, met zijn gouden dolfijnen op het dak, is een van de drie grote kastelen van Japan. Het Atsuta-heiligdom ligt in een bosrijke omgeving, en in de wijk Sakae liggen winkelcentra en restaurants. Ook het Tokugawa-kunstmuseum met samoeraiharnassen is zeker een bezoek waard. Combineer het kasteel met een wandeling door Ōsu en een lokale maaltijd.

• Kasteel van Nagoya: gouden dolfijnen op het dak, circa 14 km vanaf de haven
• Tokugawa-kunstmuseum: samoeraiharnassen en kunst
• Atsuta-heiligdom: Shinto in het bos
• Ōsu Kannon: tempel en winkelstraat
• Nagoya Cochin: kip en andere lokale gerechten

Shimizu ligt aan de Baai van Suruga, met de Fuji als achtergrond, ongeveer 50 kilometer van de berg zelf. Vanaf de haven bezoek je Miho no Matsubara, een kuststrook met dennen en een beroemd uitzicht op de Fuji, of de Nihondaira-kabelbaan met panorama over de baai. De haven ligt ongeveer twintig minuten van het centrum en de lokale trein is het meest praktisch. Voor de Fuji zelf reken je op een hele dag met trein of bus.

• Fuji, de bekendste vulkaan van Japan
• Sengen-schrijn aan de voet van de Fuji (dagtocht)
• Miho no Matsubara, dennenstrand met Fuji-uitzicht
• Nihondaira-kabelbaan, panorama over de baai
• Izu-schiereiland, natuur en warme bronnen (dagtocht)
• Wasabi en lokale specialiteiten uit Shizuoka

Yokohama is de tweede stad van Japan en de haven waar het land zich in 1859 als eerste voor buitenlandse handel opende. Dat zie je nog: een Chinese wijk, oude bakstenen pakhuizen en Westerse villa's op de heuvel, tussen de glazen torens van de waterkant. De cruiseterminal Osanbashi ligt midden in de stad. Vanaf de kade loop je in tien minuten naar Yamashita Park en in een kwartier naar Chinatown, de grootste van Japan met ruim tweehonderd restaurants. De wijk Minato Mirai met de Landmark Tower ligt aan de andere kant, ook op loopafstand. Tokio ligt op ongeveer een half uur met de trein vanaf station Yokohama. Dat is goed te doen op een dag, maar houd er rekening mee dat je dan vrijwel niets van Yokohama zelf ziet. Bij een aanloop van een paar uur is de stad zelf de betere keuze.

• Chinatown, de grootste van Japan
• Minato Mirai en de Landmark Tower
• Rode bakstenen pakhuizen aan de kade
• Sankeien, klassieke Japanse tuin
• Dagtrip Tokio, half uur met de trein

Dezelfde haven als dag 63; de beschrijving en de hoogtepunten staan daar.

Oarai is een rustige kustplaats in de prefectuur Ibaraki, aan de Stille Oceaan. Het Oarai Aquarium is de bekendste bezienswaardigheid, met haaien, maanvissen en een zeeleeuwenshow. Op een rotsige kaap ligt de Oarai Isosaki-schrijn, met een torii in zee die bij zonsopgang veel gefotografeerd wordt. Het centrum van de plaats ligt op enkele kilometers van de haven, dus reken op een taxi of lokale bus. Hitachi Seaside Park ligt ongeveer 20 kilometer noordelijker en is in het voorjaar beroemd om de blauwe bloemenvelden. Tokio is een lange dagexcursie.

• Oarai Isosaki-schrijn met torii in zee
• Oarai Aquarium: haaien, maanvissen en zeeleeuwen
• Zeevruchtenmarkt en sushi
• Hitachi Seaside Park: bloemenvelden (circa 20 km)
• Dagtocht naar Tokio (ruim twee uur enkele reis)

Miyako, oftewel Miyakojima, is een eiland in de Miyako-archipel van de Okinawa-prefectuur, bekend om zijn heldere, turkooizen water dat weleens "Miyako-blauw" wordt genoemd. De cruiseterminal ligt in Hirara, het hoofdstadje van het eiland, met winkels en restaurants op loopafstand. Het bekendste strand is Yonaha Maehama, zeven kilometer wit zand in het zuidwesten van het eiland en regelmatig verkozen tot een van de mooiste stranden van Japan. Dichter bij de haven ligt Sunayama Beach, met een opvallende natuurlijke rotsboog. De Irabu-brug, met 3,5 kilometer de langste tolvrije brug van Japan, verbindt Miyako met het naburige Irabu-eiland en is op zichzelf al een bezienswaardigheid. Op de zuidoostpunt van het eiland staat de vuurtoren van Kaap Higashi-Hennazaki. Yonaha Maehama ligt een stuk buiten Hirara, dus je gaat met taxi of huurauto.

• Yonaha Maehama, 7 km wit zandstrand, met taxi of huurauto
• Irabu-brug, langste tolvrije brug van Japan
• Sunayama Beach met natuurlijke rotsboog
• Kaap Higashi-Hennazaki met vuurtoren, op de zuidoostpunt
• Duiken en snorkelen in Miyako-blauw water

Dit is geen plaats maar een moment: het schip passeert de datumgrens, de denkbeeldige lijn op 180 graden lengte waar de kalender een dag verspringt. Vaar je naar het westen, richting Azië of Australië, dan sla je een dag over: na maandag komt woensdag. Ga je de andere kant op, richting Amerika, dan beleef je dezelfde datum twee keer. Op sommige reizen betekent dat twee zondagen achter elkaar, met twee keer hetzelfde dagprogramma. Praktisch is het vooral iets om rekening mee te houden. Verjaardagen kunnen verdwijnen of dubbel vallen, en als je thuis belt zit je opeens een dag én een halve dag uit de pas. De rederij zet het in het dagprogramma en vaak is er een certificaat of een borrel aan dek. De lijn zelf loopt niet kaarsrecht: hij maakt een bocht om Kiribati, de Aleoeten en delen van Polynesië, zodat eilandengroepen niet in twee verschillende dagen worden opgeknipt. Te zien is er niets. Het is water, net als de dag ervoor.

• Een dag overslaan of dezelfde datum twee keer beleven
• De lijn op 180 graden, met bochten om eilandengroepen heen
• Meestal een certificaat of borrel aan dek
• Houd er rekening mee bij afspraken en verjaardagen
• Er is niets te zien: het is water, net als gisteren

Kodiak ligt op het gelijknamige eiland in de Golf van Alaska, ruim vierhonderd kilometer ten zuidwesten van Anchorage. Het is een van de grootste vissershavens van de Verenigde Staten, en dat zie je aan de kade: krabbenkorven, netten en kotters tot aan het einde van de steiger. De Russen stichtten hier in 1784 hun eerste nederzetting in Alaska. Het Baranov Museum zit in een pakhuis uit die tijd en vertelt dat verhaal, samen met dat van de Alutiiq, de oorspronkelijke bewoners. Even verderop staat de Russisch-orthodoxe kerk, nog altijd in gebruik. Het eiland is vooral bekend om de kodiakbeer, de grootste bruine beer ter wereld. Die leeft in het Kodiak National Wildlife Refuge, dat je alleen per watervliegtuig of boot bereikt. Reken daarvoor op een halve tot een hele dag. Blijf je in de stad, bezoek dan Fort Abercrombie: bunkers en kanonstellingen uit de Tweede Wereldoorlog, weggezakt tussen het regenwoud aan de kust.

• Kodiak National Wildlife Refuge, beren kijken per watervliegtuig of boot
• Baranov Museum over de Russische tijd
• Russisch-orthodoxe Heilige Opstandingskerk
• Fort Abercrombie, bunkers uit de Tweede Wereldoorlog
• Vissen op heilbot en zalm

Seward ligt aan het einde van Resurrection Bay, ingeklemd tussen het water en bergen die recht omhoog gaan. Het is een vissersplaats van een paar duizend inwoners, en de cruiseterminal ligt op loopafstand van het centrum. Voor veel Alaska-cruises is dit het begin- of eindpunt. De reden dat schepen hier komen is het Kenai Fjords National Park. Vanuit de haven vertrekken boten naar de fjorden, waar gletsjers tot in zee reiken en met donderend geraas brokken ijs afbreken. Onderweg zie je met grote regelmaat zeeotters, zeehonden, bultruggen en orka's, en op de rotsen broeden papegaaiduikers. Wie liever aan land blijft, rijdt in twintig minuten naar de Exit Glacier, het enige deel van het park dat over de weg bereikbaar is. Langs het pad staan bordjes met jaartallen die laten zien waar het ijs toen lag. Dat is confronterender dan welke uitleg ook. In de haven zelf zit het Alaska SeaLife Center, deels aquarium en deels opvang voor gewonde zeedieren.

• Kenai Fjords, boottocht langs de gletsjers
• Bultruggen, orka's en zeeotters in de baai
• Exit Glacier, te voet vanaf de weg
• Alaska SeaLife Center aan de haven
• Treinrit naar Anchorage door de bergen

Valdez ligt aan het einde van Prince William Sound in Alaska, omringd door de Chugach Mountains. Het oude dorp werd in 1964 door een zware aardbeving verwoest en is daarna op een andere plek herbouwd. Het Valdez Museum vertelt over de goudkoorts, de aardbeving en de oliepijpleiding, want in Valdez eindigt de Trans-Alaska Pipeline. De olieterminal is industrieel gebied en geen uitkijkpunt. De bekendste tocht is een boottocht naar de Columbia-gletsjer. Het Worthington-gletsjer ligt ruim 45 kilometer landinwaarts langs de weg en is per auto of excursie bereikbaar. Bij Keystone Canyon liggen de watervallen Bridal Veil en Horsetail Falls.

• Boottocht naar de Columbia-gletsjer
• Worthington-gletsjer, ruim 45 km per auto of excursie
• Keystone Canyon: Bridal Veil en Horsetail Falls
• Valdez Museum: goudkoorts, aardbeving en pijpleiding
• Solomon Gulch: zalmkwekerij, zeeleeuwen en beren

De Hubbard is de grootste gletsjer van Noord-Amerika die tot in zee reikt, en dat merk je aan de maat. Het ijsfront is ruim tien kilometer breed en steekt zo'n dertig meter boven het water uit. Onder water gaat het ijs nog een stuk dieper. Daarachter loopt het ijs nog honderdtwintig kilometer het binnenland in. Dit is een vaardag. Het schip vaart Disenchantment Bay in en blijft op afstand liggen, want de brokken die afbreken zijn zo groot dat ze een golf maken. Hoe dicht je komt hangt af van het drijfijs; dat verschilt per dag en de kapitein beslist ter plekke. Het afbreken zelf heet kalven, en je hoort het voor je het ziet: een knal, en dan pas het ijs dat het water in stort. Blijf kijken en houd je camera klaar, want het gebeurt zonder waarschuwing. Opvallend: waar bijna elke gletsjer ter wereld terugtrekt, groeit deze juist. Twee keer, in 1986 en 2002, schoof hij zo ver op dat hij Russell Fjord afsloot. Het is hier kouder dan je denkt, ook in juli. De wind komt van het ijs af. Neem een jas mee naar het dek.

• Tien kilometer breed ijsfront, zo'n 30 meter boven het water
• Kalvend ijs: je hoort het voor je het ziet
• Groeit, waar bijna elke gletsjer terugtrekt
• Vaardag in Disenchantment Bay, afstand hangt af van het drijfijs

Juneau, de hoofdstad van Alaska, ligt ingesloten tussen bergen en gletsjers in een ruig landschap. Vanaf de haven bereik je makkelijk het Mendenhall Glacier, waar je de gletsjer van dichtbij kunt bekijken of ernaartoe kunt wandelen. Het Alaska State Museum vertelt over de Tlingit-cultuur en het verleden van de goudzoekers, en het compacte centrum met historische gebouwen en restaurants ligt op loopafstand van de kade. Op een geleide natuurtour zie je bruine beren en zeearenden in hun eigen leefomgeving. Bijna elke gast gaat naar het Mendenhall Glacier of kiest een natuurtour.

• Mendenhall Glacier, een half uur van de kade
• Beren en walvissen kijken
• Alaska State Museum
• Goldbelt Tram naar Mount Roberts
• Sporen van de goudmijnbouw bij Treadwell

Hoonah is een Tlingit-dorp aan de noordkant van Chichagof Island. Schepen leggen meestal aan bij Icy Strait Point, een oude visconservenfabriek die is omgebouwd tot bezoekersplek, op ongeveer twee kilometer van het dorp. Vanaf de kade vertrekken tochten om walvissen te zien in Icy Strait en om bruine beren te zoeken in het bos. Ook de ZipRider, een lange zipline, begint hier. In het dorp zelf leer je meer over de Tlingit-cultuur. Glacier Bay ligt verder weg en is geen uitstap vanuit Hoonah.

• Walvissen kijken in Icy Strait
• Bruine beren zoeken op Chichagof Island
• ZipRider, lange zipline bij Icy Strait Point
• Tlingit-cultuur en kunst
• Tongass-regenwoud, wandelroutes

Ketchikan ligt aan de Tongass Narrows in Zuidoost-Alaska en staat bekend om zijn totempalen en zijn kleurrijke houten huizen op palen. Het centrum ligt vlak bij de kade, dus je loopt in enkele minuten naar Creek Street, waar de houten huizen boven de kreek staan. In het Totem Heritage Center zie je oude totempalen uit de streek, en het Southeast Alaska Discovery Center vertelt over natuur en cultuur van de regio. Bij Saxman Native Village, een paar kilometer verderop, staan totempalen en vind je verhalen van de Tlingit. Het regent hier veel, dus neem een regenjas mee. Voor Misty Fjords en het beren kijken boek je een vlieg- of boottocht vooraf.

• Misty Fjords National Monument per watervliegtuig of boot
• Creek Street met houten huizen boven het water
• Zwarte beren kijken vanaf een uitkijkpunt of per vliegtuig
• Totem Heritage Center met oude totempalen
• Saxman Native Village met totempalen en verhalen

Nanaimo is een havenstad aan de oostkust van Vancouver Island, tussen zee en bergen. Het stadscentrum ligt op loopafstand van de aanlegplaats. Het Nanaimo Museum vertelt over de geschiedenis van de regio en de First Nations. Het Petroglyph Provincial Park ligt een paar kilometer ten zuiden van het centrum en toont rotstekeningen van de First Nations. Met een korte boottocht vanaf de kade ben je op Newcastle Island, en vanaf Mount Benson loop je naar een uitkijkpunt. Wandel langs de kade en drink koffie in het centrum, of boek een excursie over het eiland.

• Petroglyph Provincial Park, rotstekeningen
• Nanaimo Museum, lokale geschiedenis
• Mount Benson, wandeling met uitzicht
• Newcastle Island, korte boottocht vanaf de kade
• Vancouver per veerboot, ruim anderhalf uur varen (excursie)

Vancouver ligt tussen de bergen en de zee. Je schip legt aan bij Canada Place, midden in het centrum aan het water. Gastown met zijn victoriaanse gebouwen en de stoomklok loop je in een kwartier. Stanley Park en de zeedijk liggen op ongeveer twee kilometer, te voet of per fiets goed te doen. Granville Island met zijn overdekte markt bereik je met een klein veerbootje. Het Museum of Anthropology op de universiteitscampus ligt verder weg en vraagt een taxi of bus. De Capilano Suspension Bridge en Grouse Mountain liggen aan de noordkant van de baai en zijn met een shuttle of taxi te doen.

• Stanley Park en de zeedijk
• Grouse Mountain met de kabelbaan
• Museum of Anthropology op de UBC
• Granville Island met de markt
• Capilano Suspension Bridge

Seattle ligt tussen Puget Sound en de bergen. Er zijn twee cruiseterminals: Pier 66 ligt aan het centrum, waar je naar Pike Place Market loopt; Pier 91 ligt ongeveer vijf kilometer noordelijker en daar neem je een taxi of pendelbus. Pike Place Market is de bekendste markt, met vis, bloemen en koffie. De Space Needle staat in Seattle Center, bereikbaar met de monorail. Pioneer Square is de oudste wijk van de stad. Het Museum of Flight ligt zo'n vijftien kilometer zuidelijker. Mount Rainier is een lange dagtocht van ruim twee uur enkele reis.

• Pike Place Market, markt aan de haven
• Space Needle, uitkijktoren in Seattle Center
• Pioneer Square, oudste wijk van de stad
• Museum of Flight, vliegtuigcollectie (buiten het centrum)
• Mount Rainier National Park (lange dagtocht)

Victoria is de hoofdstad van British Columbia, op het zuiden van Vancouver Island. Je schip legt aan bij Ogden Point, en vanaf daar loop je ongeveer 25 minuten naar het Inner Harbour, met het Parlementsgebouw en het Fairmont Empress Hotel. Het Royal BC Museum vertelt over de geschiedenis en de inheemse cultuur van de streek. Chinatown is de oudste van Canada en heeft smalle steegjes. Butchart Gardens ligt ongeveer twintig kilometer buiten de stad, en de Malahat SkyWalk ligt op zo'n dertig kilometer. De luchthaven van Victoria ligt bij Sidney, ongeveer 25 kilometer noordelijk.

• Inner Harbour met het Fairmont Empress Hotel
• Parlementsgebouw van British Columbia
• Royal BC Museum
• Butchart Gardens, tuinen buiten de stad (ongeveer 20 km)
• Malahat SkyWalk met uitzicht over de zee (ongeveer 30 km)

Astoria ligt aan de monding van de Columbia River, in de staat Oregon, en staat bekend om zijn maritieme geschiedenis. Het historische centrum met victoriaanse huizen ligt ongeveer tien minuten lopen van de aanlegsteiger. Bezoek het Flavel House Museum voor een blik op het gouden tijdperk van de stad, het Columbia River Maritime Museum over de gevaarlijke riviermonding, of wandel langs de rivierpromenade. De Astoria Column op Coxcomb Hill geeft uitzicht over de rivier en de omliggende bossen. Fort Clatsop, waar Lewis en Clark in 1805 overwinterden, ligt een paar kilometer buiten de stad.

• Astoria Column met uitzicht over de rivier
• Flavel House Museum, victoriaans erfgoed
• Columbia River Maritime Museum
• Astoria-Megler-brug over de Columbia River
• Fort Clatsop, winterkamp van Lewis en Clark

San Francisco ligt op een schiereiland aan een baai met heuvels, mist en veel water. De cruiseschepen leggen aan bij de Embarcadero, de boulevard langs het water. Vanaf daar loop je naar het Ferry Building met de markt, naar het Financial District en naar Fisherman's Wharf. De boot naar Alcatraz vertrekt bij Pier 33, ook op loopafstand, en de kaartjes zijn vaak weken van tevoren uitverkocht. De Golden Gate Bridge ligt ongeveer zes kilometer verderop, dus daarvoor neem je een taxi, bus of fiets. De Painted Ladies aan Alamo Square en het Mission District bereik je met de bus of een taxi. Kabeltrams rijden vanaf het centrum de heuvels op.

• Golden Gate Bridge: hangbrug uit 1937
• Alcatraz: voormalige gevangenis op een eiland, boot vanaf Pier 33
• Kabeltrams door het centrum
• Painted Ladies: Victoriaanse huizen bij Alamo Square
• Golden Gate Park: ruim 400 hectare groen

Avalon is het enige stadje op Catalina Island, een eiland voor de kust van Los Angeles waar je met een tender aan land gaat: het schip ankert in Avalon Bay en kleine boten brengen je naar de Green Pleasure Pier, midden in het centrum. Vanaf de pier loop je zo de belangrijkste straten, winkels en restaurants in; een pendelbus heb je niet nodig. Het beeldbepalende gebouw van het stadje is de Catalina Casino, een art-decogebouw uit 1929 dat nooit een gokhal was maar een bioscoop en balzaal, met een pijporgel en muurschilderingen uit die tijd. Wandel je liever de natuur in, dan is de Wrigley Memorial en Botanic Garden een rustige plek met uitzicht over de baai en planten die alleen op het eiland groeien. In het heldere water van de baai zwemmen en snorkelen veel bezoekers, en glasbodemboten laten je de kelpbossen en het onderwaterleven zien zonder zelf nat te worden. Auto's zijn er nauwelijks; wie verder wil dan het centrum huurt meestal een golfkarretje bij een van de verhuurders vlak bij de pier.

• Catalina Casino, art-decogebouw uit 1929
• Wrigley Memorial en Botanic Garden
• Zwemmen en snorkelen in Avalon Bay
• Glasbodemboot door de kelpbossen
• Golfkarretje huren bij de pier

San Diego heeft het hele jaar door mild weer en een havenfront waar geschiedenis en stadsleven samenkomen. De cruiseterminal ligt aan de Broadway Pier, midden in het centrum. Het USS Midway Museum, een omgebouwd vliegdekschip, ligt daar vlak naast. Het Gaslamp Quarter met zijn restaurants en het Seaport Village liggen op loopafstand. De historische wijk met gebouwen uit de tijd dat de stad Spaans en Mexicaans was bereik je met tram of taxi. Balboa Park heeft musea, tuinen en de dierentuin. Hotel del Coronado ligt aan de overkant van de baai en Mission Beach en Pacific Beach liggen ongeveer vijftien kilometer noordelijker.

• Pacific Beach en Mission Beach
• USS Midway Museum, vliegdekschip
• Balboa Park met musea en tuinen
• Gaslamp Quarter, historische wijk
• Hotel del Coronado

Puerto Vallarta ligt aan de Baai van Banderas, met de groene bergen van de Sierra Madre direct achter de stad. De cruiseterminal ligt bij de jachthaven in het noorden, ongeveer vijf kilometer van de oude binnenstad, dus je neemt een taxi of de bus. In het centrum loop je langs de Malecón, de strandpromenade met beelden, en langs de kerk Iglesia de Nuestra Señora de Guadalupe met zijn kroon op de toren. De kleurrijke straatjes van de oude stad zitten vol galerieën en restaurants. Buiten de stad kun je met een boot naar strandjes die alleen over water bereikbaar zijn. Van december tot maart zie je in de baai walvissen.

• Malecón, strandpromenade met beelden
• Walvissen kijken in de Baai van Banderas (winter)
• Vallarta Botanical Gardens
• Iglesia de Nuestra Señora de Guadalupe
• Boottocht naar strandjes langs de kust

Manzanillo is de grootste containerhaven van Mexico aan de Pacifische kust, met daaromheen baaien met zand en warm water. Het centrum ligt op enkele kilometers van de kade, dus je pakt een taxi of een excursie. Aan de boulevard staat het beeld van de zeilvis, want Manzanillo noemt zichzelf de hoofdstad van het zeilvissen. Playa La Audiencia is een beschutte baai met rustig water om te zwemmen en te snorkelen. De Laguna de Cuyutlán ligt ongeveer 40 km zuidelijker en is een uitstap. Combineer een stranddag met verse vis in een restaurant aan de baai.

• Playa La Audiencia, beschutte baai voor zwemmen en snorkelen
• Zeilvissen, Manzanillo staat er bekend om
• Monument voor de zeilvis aan de boulevard
• Verse vis en zeevruchten in de restaurants aan de baai
• Laguna de Cuyutlán, natuurgebied (excursie, ongeveer 40 km)

Puerto Quetzal is de grootste haven aan de Pacifische kust van Guatemala en vooral een doorgangspunt. Bij de kade zelf valt weinig te beleven: een souvenirmarkt, wat bars en marimbamuziek. Het stadje San José ligt op twee kilometer. Waar de meeste mensen voor komen is Antigua, de koloniale oude hoofdstad met geplaveide straten, kloosterruïnes en vulkanen eromheen. Reken op anderhalf uur rijden, dus die excursie vult je dag. Dichterbij ligt de Pacaya, een actieve vulkaan waar je over gestolde lava omhoog loopt. Wat hier niet kan is Tikal. Die Mayastad ligt vijfhonderd kilometer noordelijker in de Petén en is alleen per binnenlandse vlucht te doen, niet tussen twee scheepstijden door. Wil je toch ruïnes zien, dan ligt Iximché op rijafstand. Een praktisch punt: rederijen adviseren bij deze haven nadrukkelijk om alleen excursies via het schip te boeken, en op eigen houtje een taxi nemen is hier niet verstandig. Vraag het me als je twijfelt over wat verantwoord is.

• Antigua, koloniale oude hoofdstad, anderhalf uur rijden
• Pacaya, actieve vulkaan met lavavelden
• Zwarte zandstranden bij Iztapa
• Iximché, Maya-ruïne op rijafstand

Puntarenas is de belangrijkste Pacifische zeehaven van Costa Rica en ligt op een smalle landtong met water aan twee kanten. Vanaf de kade loop je naar het centrum met de boulevard, restaurants en het Museo Histórico Marino. De stranden dichtbij zijn eenvoudig, de bekende bestemmingen liggen verder: Jacó op ongeveer een uur rijden, Monteverde en Manuel Antonio elk op een paar uur en Arenal nog verder. Aan de Río Tárcoles zie je vanaf de brug en tijdens een boottocht krokodillen. Een mangrove- of natuurtocht boek je vooraf, en plan de terugweg naar de terminal ruim.

• Mangrovetocht en dieren kijken
• Krokodillen bij de Río Tárcoles (boottocht of brug)
• Jacó, strand (ongeveer een uur rijden)
• Nevelwoud van Monteverde (lange dagexcursie)
• Arenal-vulkaan en warme bronnen (zeer lange dag)

Het Panamakanaal is ongeveer 80 kilometer lang en verbindt de Atlantische Oceaan met de Stille Oceaan. Een doorvaart duurt gewoonlijk acht tot tien uur, waarbij het schip in sluistrappen omhoog en omlaag gaat over het Gatúnmeer. Aan de Atlantische kant ligt Colón, een havenstad waar je liever met een georganiseerde excursie rondkijkt. Bij de sluizen bij Colón zie je van dichtbij hoe schepen door de sluizen gaan. Fort San Lorenzo en Portobelo, Spaanse vestingen aan de Caribische kust, staan op de Werelderfgoedlijst van UNESCO. Passagiers die aan de Pacifische kant aan land gaan, bezoeken Casco Viejo in Panama-Stad of het Biomuseo.

• Doorvaart door de sluizen van Gatún, Pedro Miguel en Miraflores
• Sluizen bij Colón met bezoekerscentrum
• Fort San Lorenzo en Portobelo, Spaanse vestingen (excursie)
• Casco Viejo, oude stad van Panama-Stad (excursie)
• Biomuseo in Panama-Stad (excursie)

Cartagena is een oude koloniale havenstad aan de Caribische kust van Colombia. De cruiseterminal ligt in het havengebied ten zuiden van het centrum, dus je neemt een taxi naar de ommuurde oude stad, een rit van ongeveer een kwartier. Daar staan de kathedraal, het Palacio de la Inquisición en gekleurde huizen met balkons in smalle straten. Het Castillo San Felipe de Barajas is een groot fort op een heuvel, met tunnels om te bekijken. Bocagrande heeft een stadsstrand. De Rosario-eilanden bereik je per boot, en het modderbad van Volcán El Totumo ligt ruim een uur rijden. Het is er warm en vochtig, dus neem water mee.

• Ommuurde oude stad, Unesco Werelderfgoed
• Rosario-eilanden, snorkelen en strand
• Castillo San Felipe de Barajas
• Kathedraal van Cartagena
• Modderbad van Volcán El Totumo

Dezelfde haven als dag 103; de beschrijving en de hoogtepunten staan daar.

Miami is een havenstad in Zuid-Florida en een van de drukste cruisehavens ter wereld. De terminals liggen op Dodge Island, met een korte rit naar het centrum en naar Bayside Marketplace. South Beach met de Art Deco-gebouwen ligt op ongeveer vijf kilometer en is per taxi in een kwartier bereikbaar. Wynwood heeft veel muurschilderingen en Little Havana is de wijk van de Cubaanse gemeenschap, met koffie en dominospelers. Het Pérez Art Museum ligt in het centrum aan het water. Voor de Everglades boek je een excursie met een moerasboot, een halve dag.

• South Beach en de Art Deco-wijk
• Everglades National Park, excursie met moerasboot
• Wynwood Walls, straatkunst en muurschilderingen
• Bayside Marketplace, winkelen en eten
• Little Havana, Cubaanse cultuur

New York is de grootste stad van de Verenigde Staten. Welke terminal je schip gebruikt verschilt: de Manhattan Cruise Terminal ligt aan de Hudson, de Brooklyn Cruise Terminal in Red Hook en Cape Liberty in Bayonne in New Jersey, en dat bepaalt hoe snel je in het centrum bent. Vanaf Manhattan loop je naar Times Square en de Broadway-theaters of neem je de metro. Het American Museum of Natural History en het Metropolitan Museum vragen allebei uren. Het Empire State Building geeft uitzicht over de stad en Central Park is geschikt voor een wandeling. Het Vrijheidsbeeld combineer je met een wandeling over de Brooklyn Bridge of een bezoek aan het 9/11 Memorial.

• Vrijheidsbeeld en Ellis Island
• Empire State Building
• Metropolitan Museum of Art
• Fifth Avenue, winkelen
• Times Square en de Broadway-theaters

Halifax is de grootste stad van Atlantisch Canada en een haven waar je van boord loopt en er meteen bent. De cruiseterminal ligt aan de Waterfront Boardwalk, een houten promenade van een paar kilometer langs het water met restaurants, een brouwerij en het Maritime Museum of the Atlantic. De stad heeft een directe band met de Titanic. Halifax stuurde de schepen die de slachtoffers hebben geborgen, en honderdvijftien van hen liggen begraven op Fairview Lawn Cemetery, met genummerde grafstenen. Het Maritime Museum heeft de grootste verzameling houtwerk van het schip ter wereld. Boven de stad ligt de Citadel, het sterfort waar elke dag om twaalf uur het kanon afgaat. Wie de kust wil zien, gaat naar Peggy's Cove op drie kwartier rijden: een vuurtoren op kaalgeschuurde granietrotsen, en het beeld dat van Nova Scotia op elke ansichtkaart staat.

• Maritime Museum, grootste verzameling Titanic-houtwerk
• Titanic-graven op Fairview Lawn Cemetery
• Citadel, kanonschot om twaalf uur
• Peggy's Cove, vuurtoren op de rotsen (excursie)
• Waterfront Boardwalk vanaf de terminal

St. John's is de hoofdstad van Newfoundland en Labrador en staat bekend om de kleurrijke houten huizen tegen de heuvel. Vanaf de kade loop je zo de historische binnenstad in, met galeries en pubs aan George Street. Signal Hill geeft uitzicht over de haven en de zee. Cape Spear, het meest oostelijke punt van Noord-Amerika, ligt ongeveer tien kilometer buiten de stad. The Rooms combineert het provinciale museum, het archief en een kunstgalerie. Wandel door de binnenstad en eet vis in een restaurant aan de haven.

• Signal Hill, uitzicht over de haven
• The Rooms, museum en kunstgalerie
• Cape Spear, oostelijkste punt van Noord-Amerika
• Quidi Vidi, klein vissersdorp
• IJsbergen langs de kust (voorjaar)

Cork is de tweede stad van Ierland, aan de rivier de Lee. Grote cruiseschepen leggen niet in de stad zelf aan maar in Cobh, ongeveer vijfentwintig kilometer verderop; vanaf de kade pak je de trein of een taxi naar het centrum. In de stad loop je over de overdekte English Market, langs de Crawford Art Gallery en naar de kerk van Shandon met zijn bekende klokken. Blarney Castle ligt op ongeveer tien kilometer van het centrum, en het wildpark op Fota Island ligt vlak bij Cobh. Velen plannen een dagtocht naar het havenstadje Kinsale aan de zuidkust.

• Blarney Castle en de Blarney Stone
• English Market, overdekte markthal
• Wildpark op Fota Island
• Sint-Finbarrekathedraal
• Ierse whiskey en lokale brouwerijen proeven

Dezelfde haven als dag 119; de beschrijving en de hoogtepunten staan daar.

Fowey is een havenstadje in Cornwall, aan de monding van de rivier Fowey. De schrijfster Daphne du Maurier woonde en werkte hier, en ze liet zich door de streek inspireren voor haar romans. De smalle straatjes met oude huizen liggen direct aan het water. Bezoek de kerk van St. Fimbarrus of wandel naar het strand van Readymoney Cove. Grote schepen ankeren in de baai, dus je gaat met de tender aan land. Veel bezoekers wandelen door het centrum, bezoeken de winkeltjes en nemen een kopje thee of een pasty in een café.

• Eden Project: grote kassen met planten uit de hele wereld
• Readymoney Cove: klein strand vlak bij Fowey
• Polperro: vissersdorp met smalle straatjes
• Lanhydrock House: landhuis met grote tuinen
• Kerk van St. Fimbarrus in Fowey

Honfleur is een oude handelshaven aan de monding van de Seine. Rond het Vieux Bassin staan hoge, smalle huizen die zich in het water weerspiegelen. Het centrum ligt op loopafstand van de aanlegplaats, met galerijen, winkels en restaurants. Het Musée Eugène Boudin toont schilderijen van Boudin en zijn tijdgenoten, en veel schilders werkten hier. De Église Sainte-Catherine is een kerk die grotendeels van hout is gebouwd, met een klokkentoren die apart ernaast staat. Voor Étretat en de Normandische kust neem je een excursie. Parijs is een lange dag per trein en bus.

• Musée Eugène Boudin, schilders van Honfleur
• Église Sainte-Catherine, houten kerk met aparte klokkentoren
• Vieux Bassin, de oude haven met hoge huizen
• Étretat, krijtrotsen en natuurlijke boog, dagexcursie
• D-Day-stranden, dagexcursie

Tilbury is de haven van Londen aan de noordoever van de Theems, ongeveer 40 kilometer oostelijk van het centrum. De cruiseterminal ligt naast Tilbury Fort, een vesting uit de zeventiende eeuw die je te voet bereikt. Wie Londen wil zien, neemt de trein naar Fenchurch Street of de shuttlebus van het schip, en is daar in ongeveer een uur. Dan wachten onder meer de Tower of London, Big Ben en het British Museum. Windsor Castle ligt aan de westkant van Londen en is vanaf Tilbury een lange dagtocht. Greenwich, met de Koninklijke Sterrenwacht en de nulmeridiaan, ligt dichterbij. De omgeving van de haven zelf is industrieel en rustig.

• Tower of London en de kroonjuwelen
• Big Ben en de Houses of Parliament
• Windsor Castle (lange dagtocht)
• British Museum
• Greenwich: Koninklijke Sterrenwacht en nulmeridiaan

Zeebrugge is de zeehaven van Brugge en een van de drukste containerhavens van Europa. De terminal zelf is werkhaven, geen bestemming: je komt hier aan om ergens anders heen te gaan. Brugge ligt op 15 kilometer en is de reden dat de schepen hier liggen.… Lees meer →

• Brugge, middeleeuws centrum op 15 km
• Grachtentocht door Brugge
• Belgische chocolade en bier
• Kusttram langs de Belgische kust
• Seafront, maritiem museum in de haven

IJmuiden ligt aan de monding van het Noordzeekanaal en is de zeehaven van Amsterdam. Schepen leggen aan bij de cruiseterminal bij de sluizen. Het centrum van Amsterdam ligt ongeveer 30 kilometer verderop en is met bus en trein te bereiken. In IJmuiden zelf wandel je… Lees meer →

• Forteiland IJmuiden
• IJmuiderstrand en Marina Seaport
• Zandvoort en de Noordzeestranden
• Amsterdam: rondvaart door de grachten
• Volendam en Marken: vissersdorpen

Het Kielkanaal heet officieel Nord-Ostsee-Kanal en verbindt de Noordzee bij Brunsbüttel met de Oostzee bij Kiel. Het kanaal is bijna honderd kilometer lang en een van de drukste kunstmatige waterwegen ter wereld. Een doorvaart tussen de sluizen van Brunsbüttel en Kiel-Holtenau duurt ruwweg een halve… Lees meer →

• Sluizen van Kiel-Holtenau
• Hoge spoorbrug en zweefpont bij Rendsburg
• Onderzeeër U 995 in Laboe
• Marine-Ehrenmal in Laboe
• Kieler Förde

Warnemünde is een badplaats aan de Oostzee, bekend om de vuurtoren en het brede zandstrand. Het compacte centrum ligt vlak bij de kade, met aan de Alte Strom kleurrijke huisjes en visrestaurants. Rostock ligt op ongeveer 15 kilometer en je bereikt het in een kwartier… Lees meer →

• Alte Strom: huisjes en visrestaurants langs het water
• Vuurtoren en Teepott aan de promenade
• Strand van Warnemünde: breed zandstrand
• Rostock: middeleeuwse binnenstad met de S-Bahn
• Stralsund: Hanzestad en UNESCO-werelderfgoed

Rønne is de grootste plaats van het Deense eiland Bornholm, met een haven waar het schip aanmeert en een compact centrum met kleurige huizen en vakwerk. Het Bornholms Museum vertelt de geschiedenis van het eiland, en in het keramiekmuseum Hjorths Fabrik zie je het aardewerk waar Bornholm om bekend is. Buiten de stad ligt Hammershus, de grootste burchtruïne van Noord-Europa, ongeveer twintig kilometer ten noorden van Rønne en bereikbaar per bus, taxi of huurauto. Daar vlakbij ligt de kust met granietrotsen. Wie oostwaarts gaat, vindt Nexø met een vissershaven en rookovens. De vis wordt vers gerookt gegeten, vaak met radijs en een gekookt ei.

• Hammershus, de grootste burchtruïne van Noord-Europa, ongeveer 20 km ten noorden van Rønne
• Keramiekmuseum Hjorths Fabrik
• Bornholms Museum over de geschiedenis van het eiland
• Almindingen, groot bos in het midden van het eiland, ongeveer 15 km
• Gerookte vis in de rookovens bij Nexø, ongeveer 30 km

Het schip legt aan in Gdynia, ongeveer twintig kilometer van de oude binnenstad van Gdańsk. Met de stadstrein of een taxi ben je er in zo'n halfuur. Gdańsk is een voormalige Hanzestad met een geschiedenis van handel, architectuur en verzet. Langs de Motława staan gevels in felle kleuren, gotische kerken en de Lange Markt. Het Europees Solidariteitscentrum vertelt het verhaal van de vakbeweging die de val van het communisme inluidde. Het kathedraalpark van Oliwa en de stranden van de baai liggen op korte afstand.

• Hanzestad Gdańsk: historische binnenstad aan de Motława, ongeveer 20 km van de kade in Gdynia
• Mariakerk in Gdańsk: grootste bakstenen kerk ter wereld
• Europees Solidariteitscentrum in Gdańsk: museum over de vakbeweging
• Lange Markt en Gouden Poort in Gdańsk: winkelen en fotograferen
• Kasteel van Malbork: grootste bakstenen burcht van de Duitse Orde (circa 60 km van Gdańsk)

Visby is de hoofdplaats van het Zweedse eiland Gotland en staat op de Werelderfgoedlijst om de middeleeuwse stadsmuur en de oude Hanzestad erachter. Grote schepen liggen voor anker en je gaat met een tender aan land. De ringmuur is ruim drie kilometer lang en stamt uit de dertiende eeuw. Het oude centrum ligt vlak bij de haven en is klein genoeg om te voet te doen: kronkelende straten, de Domkerk Sint-Maria en de ruïnes van kerken zoals Sint-Nicolaas en Sint-Karin. Het Gotlands Museum vertelt over de Vikingtijd en de Hanzeperiode. Het vliegveld van Visby ligt vlak bij de stad, maar er vliegen alleen binnenlandse vluchten, voor internationale reizigers is Stockholm de aansluiting.

• Ringmuur van Visby: dertiende eeuw, ruim drie kilometer lang
• Domkerk Sint-Maria
• Gotlands Museum: Vikingtijd en Hanzeperiode
• Kerkruïnes Sint-Nicolaas en Sint-Karin
• Oude Hanzestad: Werelderfgoed

Stockholm ligt op veertien eilanden tussen het Mälarmeer en de Oostzee, en dat maakt de stad vooral vanaf het water mooi. Vanaf de kades bij het centrum loop je naar Gamla Stan, de oude binnenstad met het Koninklijk Paleis en smalle straatjes. Het Vasamuseum toont een oorlogsschip uit 1628 dat vlak na de tewaterlating zonk en bijna helemaal bewaard is gebleven. Het staat op het eiland Djurgården, dat je met tram of veerboot bereikt. Het paleis Drottningholm bezoek je per boot of metro en bus, en een rondvaart door de archipel laat je de eilanden zien. Sommige schepen leggen verder van het centrum aan, dus check de kade voor je boekt.

• Gamla Stan: oude binnenstad met steegjes en pleinen
• Koninklijk Paleis in Gamla Stan
• Vasamuseum: oorlogsschip uit 1628 op Djurgården
• Paleis Drottningholm en de tuinen, per boot bereikbaar
• Rondvaart door de Stockholmse archipel

Tallinn heeft een van de best bewaarde middeleeuwse binnensteden van Europa, en de cruisekade ligt op loopafstand. Vanaf de kade wandel je in ongeveer tien minuten de Oude Stad in. Boven, op de Domberg Toompea, staan de Alexander Nevski-kathedraal en de Domkerk, en het uitzichtpunt bij Kohtuotsa geeft je een mooi uitzicht over de rode daken. Rond het Raadhuisplein zitten cafés en terrassen. Het KUMU-kunstmuseum ligt in het Kadriorg-park, ongeveer drie kilometer van de kade, dus daarvoor neem je de tram of een taxi.

• Oude Stad van Tallinn: Werelderfgoed
• Alexander Nevski-kathedraal op de Domberg
• Kiek in de Kök: geschutstoren in de oude stadsmuur
• Kadriorg-park en het KUMU-kunstmuseum
• Raadhuisplein: cafés en terrassen

Helsinki is een compacte havenstad waar je veel te voet doet. Vanaf de aanlegkade bij het centrum loop je naar de Uspenski-kathedraal op het schiereiland Katajanokka en naar de Domkerk aan het Senaatsplein, een wandeling van ongeveer een kwartier. Vanaf de Marktplaats vaart een veerboot naar Suomenlinna, een zeevesting uit de achttiende eeuw die op de Werelderfgoedlijst staat. Het Designdistrict heeft ateliers, winkels en galeries. Wil je de natuur in, dan ligt Nuuksio Nationaal Park ongeveer een uur rijden van de stad. Tram en metro zijn makkelijk te gebruiken.

• Uspenski-kathedraal: rode baksteenkerk op Katajanokka
• Domkerk en Senaatsplein
• Suomenlinna: zeevesting op Werelderfgoedlijst, per veerboot
• Designdistrict: ateliers, winkels en cafés
• Nuuksio Nationaal Park: bos en meren

Riga is de grootste stad van de Baltische staten en staat bekend om zijn Jugendstil, de bouwstijl van rond 1900. De Oude Stad ligt op ongeveer een kwartier lopen van de cruiseterminal, met smalle middeleeuwse straten, de Dom van Riga en het Huis van de Zwarte Hoofden, een gildehuis dat in de jaren negentig is herbouwd nadat het in de oorlog verwoest was. De mooiste Jugendstil-gevels vind je in de Albertastraat, ten noorden van de Oude Stad. De Centrale Markt is gevestigd in oude zeppelinhangars en is een goede plek voor Lettische gerechten. Wie meer wil zien, gaat per trein naar Sigulda, met kastelen en het Gauja-dal, een dagexcursie.

• Dom van Riga en de Oude Stad (Unesco)
• Jugendstil in de Albertastraat en omgeving
• Huis van de Zwarte Hoofden, herbouwd gildehuis
• Sigulda, kastelen en Gauja-dal (dagexcursie per trein)
• Lettische keuken en de Centrale Markt

Klaipėda is de enige zeehaven van Litouwen, een havenstad aan de Oostzee. De oude binnenstad ligt op loopafstand, met vakwerkhuizen en het Theaterplein als hart. Wandel langs de rivier de Danė en eet er verse vis. Een veerboot brengt je in enkele minuten naar de Koerse Schoorwal, een smalle zandtong met duinen en vissersdorpjes die op de Unesco-lijst staat. Daar vind je ook het Litouwse Zeemuseum. Het badplaatsje Palanga ligt ongeveer dertig kilometer verderop.

• Oude binnenstad van Klaipėda: vakwerkhuizen en Theaterplein
• Koerse Schoorwal: UNESCO-erfgoed met duinen, korte overtocht met de veerboot
• Verse vis langs de rivier de Danė
• Litouws Zeemuseum met aquarium en dolfijnenshow op de Schoorwal
• Palanga: badplaats met pier en botanische tuin (circa 30 km)

Karlskrona ligt verspreid over eilanden in de Blekinge-archipel en is een van de best bewaarde geplande marinesteden van Europa. Koning Karel XI liet de stad in 1680 bouwen als marinebasis, en sinds 1998 staat ze op de Werelderfgoedlijst van UNESCO. Het centrum ligt op loopafstand van de kade, rond het grote plein Stortorget met de Frederikskerk en de Drievuldigheidskerk. Het Marinemuseum vertelt over de vloot, met een onderzeeër die je kunt bekijken. Een boottocht door de scheren voert langs het fort Kungsholm en het fort Drottningskär. Op het eiland Sturkö en op Aspö kun je wandelen. Glasriket met zijn glasblazerijen ligt ongeveer een uur of langer rijden landinwaarts.

• Marinestad Karlskrona, werelderfgoed van UNESCO
• Marinemuseum met onderzeeër
• Frederikskerk aan het Stortorget
• Forten Kungsholm en Drottningskär vanaf het water
• Wandelen op Sturkö en in de scheren

Kopenhagen ligt aan de Sont en is goed te fietsen of te belopen. De cruiseschepen leggen aan bij Oceankaj of Langelinie; bij Langelinie staat De Kleine Zeemeermin op loopafstand. Het centrum bereik je met de bus, de metro of een taxi. Nyhavn heeft de bekende gekleurde huizen langs het water, en paleis Amalienborg is de winterresidentie van de koninklijke familie. Kasteel Rosenborg heeft een park om te wandelen. Tivoli is een pretpark midden in de stad, met tuinen en avondverlichting. Een rondvaart door de kanalen geeft in een uur een goed overzicht.

• Nyhavn, gekleurde huizen langs het water
• Amalienborg, winterresidentie van de koninklijke familie
• Kasteel Rosenborg en de tuinen
• Tivoli, pretpark en tuinen
• De Kleine Zeemeermin bij Langelinie

Dezelfde haven als dag 138; de beschrijving en de hoogtepunten staan daar.