19-daagse Alaska cruise met Holland America Line Zaandam

Vancouver ligt tussen de bergen en de zee. Je schip legt aan bij Canada Place, midden in het centrum aan het water. Gastown met zijn victoriaanse gebouwen en de stoomklok loop je in een kwartier. Stanley Park en de zeedijk liggen op ongeveer twee kilometer, te voet of per fiets goed te doen. Granville Island met zijn overdekte markt bereik je met een klein veerbootje. Het Museum of Anthropology op de universiteitscampus ligt verder weg en vraagt een taxi of bus. De Capilano Suspension Bridge en Grouse Mountain liggen aan de noordkant van de baai en zijn met een shuttle of taxi te doen.

• Stanley Park en de zeedijk
• Grouse Mountain met de kabelbaan
• Museum of Anthropology op de UBC
• Granville Island met de markt
• Capilano Suspension Bridge

De Inside Passage is geen plaats maar de route zelf: een vaarweg van bijna duizend kilometer die tussen de eilanden door langs de kust van Brits-Columbia en Zuidoost-Alaska loopt. Omdat die eilanden de open oceaan tegenhouden, is het water er meestal rustig. Dat is voor wie snel zeeziek wordt een groot verschil met een oversteek. Wat je onderweg ziet is bos en berg en water, dag in dag uit. Dit is het Tongass National Forest, het grootste bosgebied van de Verenigde Staten en een gematigd regenwoud, waar het zo'n tweehonderd dagen per jaar regent. Neem een goede jas mee en reken niet op zon. De schepen doen onderweg plaatsen aan als Ketchikan, Juneau, Skagway en Sitka. Juneau is een voormalige goudzoekersstad die alleen per boot of vliegtuig bereikbaar is, zonder één weg naar de buitenwereld, en toch de hoofdstad van de staat. Glacier Bay is de bijzonderste dag van zo'n reis, maar niet elk schip mag erin: het aantal vergunningen per dag is beperkt. Staat het in je vaarschema, dan heb je geluk.

• Beschutte vaarweg tussen de eilanden
• Glacier Bay, met beperkt aantal vergunningen
• Tongass, grootste bosgebied van de VS
• Juneau, goudzoekersstad zonder wegverbinding
• White Pass-spoorlijn vanuit Skagway

Beereneiland, in het Noors Bjørnøya, is het zuidelijkste eiland van Svalbard en ligt ongeveer halverwege tussen het Noorse vasteland en de rest van de archipel. Het is onbewoond, op de negen mensen van het meteorologisch station bij Herwighamna na. Sinds 2002 is het hele eiland natuurreservaat, inclusief de zee eromheen. Er is geen aanlegkade. Schepen ankeren en zetten zodiacs uit, en of dat lukt hangt hier meer dan waar ook van het weer af: het eiland ligt in open zee en mist en wind zijn eerder regel dan uitzondering. Veel schepen varen daarom alleen langs de kust. Het zuiden is waar het om draait. De kliffen bij Stappen rijzen ruim vierhonderd meter recht uit zee op en herbergen een van de grootste zeevogelkolonies van het noordelijk halfrond: zeekoeten, drieteenmeeuwen, noordse stormvogels en papegaaiduikers. Schepen kunnen er dicht onderlangs varen. IJsberen komen hier voor, maar zeldzaam: ze komen mee met het drijfijs en zijn er niet elke zomer. Het klimaat is voor deze breedte mild, met gemiddeld zo'n 4 graden in augustus en min 7 in januari.

• Vogelkliffen bij Stappen, ruim 400 meter hoog
• Meteorologisch station Herwighamna, negen bewoners
• Natuurreservaat sinds 2002, landing hangt af van het weer
• Geen kade; aan land met zodiac of langsvaren
• Resten van het walvisvaardersstation bij Kvalrossbukta

Sitka, op het eiland Baranof in Alaska, was de hoofdstad van Russisch Amerika. De meeste grote schepen ankeren hier en brengen je met de tender aan land. Het compacte centrum is lopend te verkennen. De Sint-Michaëlskathedraal met de kenmerkende koepel is het bekendste gebouw, en het Sheldon Jackson Museum toont Tlingit-kunst. Wie van natuur houdt, loopt naar het Alaska Raptor Center of door het Sitka National Historical Park met de totempalen. Kijk daarna rond in de galeries en winkeltjes van de binnenstad en loop langs de gebouwen uit de Russische tijd.

• Sitka National Historical Park met totempalen
• Sint-Michaëlskathedraal uit de Russische tijd
• Sheldon Jackson Museum met Tlingit-kunst
• Alaska Raptor Center, opvang voor roofvogels
• Tongass National Forest rond de stad

Anchorage is de grootste stad van Alaska en voor de meeste cruises het begin- of eindpunt van de reis. Let op één ding: je schip legt hier meestal niet aan. De zeeschepen gebruiken Whittier of Seward, een uur of twee rijden verderop, en de rederij regelt het vervoer daartussen met bus of trein. Staat Anchorage in je vaarschema, reken dan op die overstap. In de stad zelf is het Anchorage Museum de beste besteding van een paar uur: kunst, geschiedenis en een afdeling over de inheemse volken van Alaska. Uitgebreider is het Alaska Native Heritage Center aan de rand van de stad, met huizen van de verschillende volken op ware grootte. Het Tony Knowles-kustpad loopt vanaf het centrum ongeveer achttien kilometer langs het water. Fietsen zijn ter plekke te huur, en elanden zijn er geen zeldzaamheid. Veel reizigers plakken er een nacht aan vast om naar Denali te gaan, of nemen de trein door het Chugach-gebergte. Dat laatste is geen excursie maar een reis op zich.

• Anchorage Museum, kunst en geschiedenis
• Alaska Native Heritage Center
• Fietsen langs het water over het Tony Knowles-kustpad
• Treinrit door het Chugach-gebergte
• Denali, meestal met een overnachting landinwaarts

Dezelfde haven als dag 6; de beschrijving en de hoogtepunten staan daar.

Homer ligt aan Kachemak Bay in het zuiden van Alaska en heeft een kleine, artistieke gemeenschap. De Homer Spit is een landtong van ongeveer 7 km met de haven, vissersboten, winkeltjes en restaurants. Vanuit de baai zie je zeeotters, zeearenden en bij een boottocht vaak walvissen. Grote schepen komen zelden, het is vooral een stop voor kleine schepen. Bruine beren zie je niet bij Homer zelf: daarvoor vlieg je met een watervliegtuig naar Katmai of Lake Clark. De Grewingk-gletsjer bereik je met een watertaxi over de baai en een wandeling. In het Pratt Museum leer je over de natuur en geschiedenis van de streek.

• Kachemak Bay: zeeotters en zeearenden
• Beren kijken bij Katmai per watervliegtuig
• Grewingk-gletsjer: watertaxi en wandeling
• Homer Spit: haven en vissersboten
• Pratt Museum

Kodiak ligt op het gelijknamige eiland in de Golf van Alaska, ruim vierhonderd kilometer ten zuidwesten van Anchorage. Het is een van de grootste vissershavens van de Verenigde Staten, en dat zie je aan de kade: krabbenkorven, netten en kotters tot aan het einde van de steiger. De Russen stichtten hier in 1784 hun eerste nederzetting in Alaska. Het Baranov Museum zit in een pakhuis uit die tijd en vertelt dat verhaal, samen met dat van de Alutiiq, de oorspronkelijke bewoners. Even verderop staat de Russisch-orthodoxe kerk, nog altijd in gebruik. Het eiland is vooral bekend om de kodiakbeer, de grootste bruine beer ter wereld. Die leeft in het Kodiak National Wildlife Refuge, dat je alleen per watervliegtuig of boot bereikt. Reken daarvoor op een halve tot een hele dag. Blijf je in de stad, bezoek dan Fort Abercrombie: bunkers en kanonstellingen uit de Tweede Wereldoorlog, weggezakt tussen het regenwoud aan de kust.

• Kodiak National Wildlife Refuge, beren kijken per watervliegtuig of boot
• Baranov Museum over de Russische tijd
• Russisch-orthodoxe Heilige Opstandingskerk
• Fort Abercrombie, bunkers uit de Tweede Wereldoorlog
• Vissen op heilbot en zalm

Valdez ligt aan het einde van Prince William Sound in Alaska, omringd door de Chugach Mountains. Het oude dorp werd in 1964 door een zware aardbeving verwoest en is daarna op een andere plek herbouwd. Het Valdez Museum vertelt over de goudkoorts, de aardbeving en de oliepijpleiding, want in Valdez eindigt de Trans-Alaska Pipeline. De olieterminal is industrieel gebied en geen uitkijkpunt. De bekendste tocht is een boottocht naar de Columbia-gletsjer. Het Worthington-gletsjer ligt ruim 45 kilometer landinwaarts langs de weg en is per auto of excursie bereikbaar. Bij Keystone Canyon liggen de watervallen Bridal Veil en Horsetail Falls.

• Boottocht naar de Columbia-gletsjer
• Worthington-gletsjer, ruim 45 km per auto of excursie
• Keystone Canyon: Bridal Veil en Horsetail Falls
• Valdez Museum: goudkoorts, aardbeving en pijpleiding
• Solomon Gulch: zalmkwekerij, zeeleeuwen en beren

De Hubbard is de grootste gletsjer van Noord-Amerika die tot in zee reikt, en dat merk je aan de maat. Het ijsfront is ruim tien kilometer breed en steekt zo'n dertig meter boven het water uit. Onder water gaat het ijs nog een stuk dieper. Daarachter loopt het ijs nog honderdtwintig kilometer het binnenland in. Dit is een vaardag. Het schip vaart Disenchantment Bay in en blijft op afstand liggen, want de brokken die afbreken zijn zo groot dat ze een golf maken. Hoe dicht je komt hangt af van het drijfijs; dat verschilt per dag en de kapitein beslist ter plekke. Het afbreken zelf heet kalven, en je hoort het voor je het ziet: een knal, en dan pas het ijs dat het water in stort. Blijf kijken en houd je camera klaar, want het gebeurt zonder waarschuwing. Opvallend: waar bijna elke gletsjer ter wereld terugtrekt, groeit deze juist. Twee keer, in 1986 en 2002, schoof hij zo ver op dat hij Russell Fjord afsloot. Het is hier kouder dan je denkt, ook in juli. De wind komt van het ijs af. Neem een jas mee naar het dek.

• Tien kilometer breed ijsfront, zo'n 30 meter boven het water
• Kalvend ijs: je hoort het voor je het ziet
• Groeit, waar bijna elke gletsjer terugtrekt
• Vaardag in Disenchantment Bay, afstand hangt af van het drijfijs

Glacier Bay is een vaardag, geen haven. Je gaat hier niet van boord: het schip vaart de baai in, blijft een uur of acht, en vaart er weer uit. Wat het bijzonder maakt is de vergunning. Het park laat maar een beperkt aantal grote schepen per dag toe, dus niet elke Alaska-cruise komt erin. Staat het in je vaarschema, dan heb je iets wat veel anderen niet krijgen. Bij de ingang komen parkwachters aan boord vanaf een bootje. Zij vertellen de hele dag door over wat je ziet, en achterin het schip zetten ze meestal een tafel op met botten, vachten en kaarten. Aan het einde van de baai ligt de Margerie Glacier, een ijsfront van zo'n vijfenzeventig meter hoog waar het schip stil voor gaat liggen en langzaam ronddraait, zodat iedereen aan beide kanten kan kijken. Als het ijs afbreekt klinkt het als een donderslag. Een cijfer dat het verhaal vertelt: toen George Vancouver hier in 1794 langsvoer, was de baai nog een muur van ijs. Het ijs is sindsdien ruim honderd kilometer teruggetrokken. Waar je nu vaart, was toen gletsjer.

• Margerie Glacier, ijsfront van 75 meter
• Beperkt aantal schepen per dag toegelaten
• Parkwachters aan boord die de dag begeleiden
• Honderd kilometer ijs teruggetrokken sinds 1794
• Zeehonden op de ijsschotsen, walvissen in de baai

Juneau, de hoofdstad van Alaska, ligt ingesloten tussen bergen en gletsjers in een ruig landschap. Vanaf de haven bereik je makkelijk het Mendenhall Glacier, waar je de gletsjer van dichtbij kunt bekijken of ernaartoe kunt wandelen. Het Alaska State Museum vertelt over de Tlingit-cultuur en het verleden van de goudzoekers, en het compacte centrum met historische gebouwen en restaurants ligt op loopafstand van de kade. Op een geleide natuurtour zie je bruine beren en zeearenden in hun eigen leefomgeving. Bijna elke gast gaat naar het Mendenhall Glacier of kiest een natuurtour.

• Mendenhall Glacier, een half uur van de kade
• Beren en walvissen kijken
• Alaska State Museum
• Goldbelt Tram naar Mount Roberts
• Sporen van de goudmijnbouw bij Treadwell

Wrangell ligt aan de monding van de Stikine River in Zuidoost-Alaska en is een van de oudste plaatsjes van de staat. Bij Petroglyph Beach, vlak bij de kade, zie je bij eb rotstekeningen die duizenden jaren oud zijn. Op Chief Shakes Island staat een clanhuis van de Tlingit met totempalen. Het Wrangell Museum en het centrum liggen op loopafstand. Met een jetboot vaar je de Stikine River op, waar je gletsjers, zeehonden en veel zeearenden ziet. Beren zie je het best bij het Anan Wildlife Observatory, een dagtocht per boot of watervliegtuig. Zwarte beren en bruine beren vangen daar in de zomer zalm. Daarvoor heb je een vergunning nodig, dus regel dit vooraf.

• Petroglyph Beach, eeuwenoude rotstekeningen
• Chief Shakes Island, clanhuis van de Tlingit met totempalen
• Stikine River, jetboottocht
• Anan Wildlife Observatory, beren bij de zalmtrek (dagtocht, vergunning nodig)
• Wrangell Museum en lokale kunst

Ketchikan ligt aan de Tongass Narrows in Zuidoost-Alaska en staat bekend om zijn totempalen en zijn kleurrijke houten huizen op palen. Het centrum ligt vlak bij de kade, dus je loopt in enkele minuten naar Creek Street, waar de houten huizen boven de kreek staan. In het Totem Heritage Center zie je oude totempalen uit de streek, en het Southeast Alaska Discovery Center vertelt over natuur en cultuur van de regio. Bij Saxman Native Village, een paar kilometer verderop, staan totempalen en vind je verhalen van de Tlingit. Het regent hier veel, dus neem een regenjas mee. Voor Misty Fjords en het beren kijken boek je een vlieg- of boottocht vooraf.

• Misty Fjords National Monument per watervliegtuig of boot
• Creek Street met houten huizen boven het water
• Zwarte beren kijken vanaf een uitkijkpunt of per vliegtuig
• Totem Heritage Center met oude totempalen
• Saxman Native Village met totempalen en verhalen

Prince Rupert ligt aan de noordkust van Brits-Columbia en staat bekend als een van de regenachtigste steden van Canada. De Tsimshian wonen hier al duizenden jaren, en het Museum of Northern British Columbia vertelt hun geschiedenis en die van de zalmvisserij. Vanaf de cruiseterminal loop je in een paar minuten naar Cow Bay, de oude havenbuurt met cafés, winkeltjes en houten gevels op palen. Buiten de stad ligt het Khutzeymateen-reservaat, op ongeveer 45 kilometer, waar je per boot grizzlyberen kunt zien. Wie liever dichterbij blijft, boekt een tocht om walvissen en zeearenden te zien of bezoekt de North Pacific Cannery in Port Edward, een oude zalmconservenfabriek.

• Museum of Northern British Columbia over de Tsimshian
• Cow Bay, de oude havenbuurt
• Bootexcursie naar het Khutzeymateen grizzlyreservaat
• Walvissen en zeearenden zien vanaf de boot
• North Pacific Cannery in Port Edward, oude zalmconservenfabriek

Bella Bella is een kleine Heiltsuk-gemeenschap aan de Inside Passage in Brits-Columbia, midden in het Great Bear Rainforest. Dit is vooral een vaarroute: het schip vaart langs dichte bossen, fjorden en eilandjes. Een cruiseterminal is er niet. De omgeving staat bekend om grizzlyberen, zwarte beren, zeearenden en walvissen, en met geluk zie je er dieren vanaf het dek. Het dorp zelf is klein, met weinig voorzieningen.

• Great Bear Rainforest, regenwoud langs de kust
• Dieren zien: beren, zeearenden en walvissen
• Heiltsuk-gemeenschap en cultuur
• Fjorden en eilanden vanaf het dek

Vancouver ligt tussen de bergen en de zee. Je schip legt aan bij Canada Place, midden in het centrum aan het water. Gastown met zijn victoriaanse gebouwen en de stoomklok loop je in een kwartier. Stanley Park en de zeedijk liggen op ongeveer twee kilometer, te voet of per fiets goed te doen. Granville Island met zijn overdekte markt bereik je met een klein veerbootje. Het Museum of Anthropology op de universiteitscampus ligt verder weg en vraagt een taxi of bus. De Capilano Suspension Bridge en Grouse Mountain liggen aan de noordkant van de baai en zijn met een shuttle of taxi te doen.

• Stanley Park en de zeedijk
• Grouse Mountain met de kabelbaan
• Museum of Anthropology op de UBC
• Granville Island met de markt
• Capilano Suspension Bridge